Wat weet jij eigenlijk echt over het lichaam van jouw paard? Het kan als paardeneigenaar zeer gunstig zijn om ook een algemene kennis te bezitten over de anatomie van een paard. Een betere kennis van de anatomie van een paard kan bijdragen tot een beter begrip van de motoriek en daarop zou je je trainingsschema kunnen aanpassen. Hieronder leggen we kort het spierstelsel uit van het paard.

Definitie en functie

Een spier (Latijn: musculus) is een weefselstructuur van cellen die de eigenschap hebben te kunnen samentrekken (contraheren) waardoor beweging mogelijk is. Spieren kunnen alleen trekkracht uitoefenen.

De belangrijkste functies van spieren zijn om beweging mogelijk te maken, het handhaven van de lichaamsbouw, stabilisatie van de gewrichten en het afgeven van warmte bij het samentrekken van de spieren.

De opbouw van de spier

Een spier bestaat grofweg uit 3 delen (van buiten naar binnen):

Eerst hebben we de spierbuik. Dit is het gedeelte van de spier waar alle spiervezels zich bevinden. Hier vindt samentrekking van de spier plaats, wat wij als beweging waarnemen.

Daarna hebben we de origo. De origo is een pees waardoor de spier verbonden met een "vast", onbeweeglijk bot in het lichaam, zoals bijvoorbeeld het schouderblad.

Tot slot hebben we de insertie. Hier hecht de spier zich aan een beweeglijk bot, zoals de onderarm. Net als de origo is de insertie een pees.

Indeling van de spieren

Onderscheid op basis van aansturing:

• willekeurig spieren: deze spieren worden bewust tot beweging aangezet

• onwillekeurige spieren: deze spieren zijn niet door de wil controleerbaar, b.v. de darmen

Onderscheid op basis van functie:

• strekkers (extensoren)

• buigers (flexoren)

• afvoerders (abductoren)

• aanvoerders (adductoren)

• binnenwaartsdraaiers (endorotatoren - pronatoren)

• buitenwaardsdraaiers (exorotatoren - supinatoren)

Onderscheid op basis van de relatie bij de beweging :

• De agonist is de spier die primair verantwoordelijk is voor de beweging, bijvoorbeeld de m. biceps brachii bij buiging van de arm in de elleboog

• De antagonist is de spier die verantwoordelijk is voor het uitvoeren van de tegenovergestelde beweging, in geval van bovenstaand voorbeeld is de m. triceps brachii de antagonist

• De synergist is de spier die meewerkt bij het tot stand komen van de beweging, in geval van bovenstaand voorbeeld is de m. brachialis een synergist

Deze drie termen zijn relatief, dat wil zeggen dat ze zo genoemd worden afhankelijk van de situatie. Een correcte uitspraak zou zijn: "De m. biceps brachii en de m. triceps brachii zijn elkaars antagonisten." of ook "De m. biceps brachii en de m. brachialis zijn elkaars synergisten."

Onderscheid van weefsel:

• dwarsgestreept spierweefsel of skeletspierweefsel

• hartspierweefsel

• glad spierweefsel

Onderscheid naar gehalte myoglobine:

• bleke spieren

• rode spieren

Voor meer informatie over het spierstelsel van paarden kan je surfen naar http://www.paarden-blaadjes.nl/paard/spieren.html .